تاسيسات حرارتی برودتی و تهويه مطبوع

جایی برای تبادل اطلاعات دوستان مکانیک

 
ضربه قوچ ٣-١
نویسنده : سعید میرزایی - ساعت ۱٢:۳۳ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/٥/۱٩
 

نرم افزارها:

اکثر بسته های نرم افزاری ضربه قوچ از روش اجزا محدود استفاده میکند. این روش هنگامی اثر بخش خواهد بود که سرعت در طول زمان تغییر نکند و هوا وارد لوله ها نشود. تعداد زیادی از نرم افزارهای تجاری و غیر تجاری هم اکنون موجود می باشد.

بسته های نرم افزاری در پیچیدگی حل با یکدیگر تفاوت دارند که به روش تحلیل آنها بستگی دارد بسته های حرفه ای ممکن است دارای گزینه های زیر باشد.

1-امکان چند فازه بودن سیال

2-یک الگوریتم مناسب برای خلا سازی در لوله

3-اصطکاک متغیر- فشار موج وقتی جریان توربولنت تولید میشود

4-تغییر برخی از ضرایب در فشار های بالا که باعث میشود آب کمتر تراکم پذیر شود

5-ساختار فعل و انفعالی سیال که خود آن باعث ایجاد فشار های مختلف در لوله شده و باعث ایجاد موج ضربه ای می شود.

بررسی ضربه قوچ در مدخل ورودی نیروگاههای آبی با استفاده از نرم افزار

با توجه به روند رو به رشد بهره برداری از نیروگاههای آبی در استفاده از منابع تجدید پذیر انرژی در تولید الکتریسیته و اهمیت بررسی پدیده ضربه قوچ در نیروگاهها ،به طراحی نرم افزاری برای استفاده در نیروگاههای آبی مبادرت نمودیم.

در این قسمت به بررسی ضربه قوچ و افزایش سرعت توربین و معرفی نرم افزار نوشته شده به زبان Visual Basic برای بدست آوردن بهترین زمان بستن دریچه های Wicketgate در نیروگاههای آبی هنگام بار برداری(Load Rejection ) می پردازیم ونتایج بدست آمده توسط نرم افزار برای یکی از پروژه‏های نیروگاه آبی ایران با نتایج ارائه شده توسط شرکت سازنده توربین مقایسه می شوند.

1- روابط ضربه قوچ

با حل همزمان معادله نویر استوکس و معادله پیوستگی، به معادلات اولیه ضربه قوچ می رسیم:

( 1 ) C+ : HP = HA – B . (QP-QA) – R . QA . |QA|

( 2 ) C - : HP = HB +B . (QP-QA) + R . QB . |QB|

در روابط فوق نقطه P ،نقطه دلخواه در طول خط لوله بوده و A و B به ترتیب نقاط بالادست و پایین دست خط لوله می‏باشند (شکل 1).HP هد مجهول در نقطه P بوده و HA ،QA ،HB و QB به ترتیب هد و دبی در نقاط A و B (بالا دست و پایین دست نقطه P ) می باشند.

موج ضربه قوچ از نقطه A در امتداد AP (C+) و از نقطه B در امتداد BP‌(C-) به نقطه P می رسند .B و R ضرایب ثابتی هستند که بصورت زیر تعریف می شوند:

( 3 ) B = a / (g . A)

( 4 ) R = (f . dx ) / (2 . D . g . A²)

a : سرعت موج ضربه قوچ ، g‌ : شتاب جاذبه ، A : سطح مقطع لوله ، f : ضریب اصطکاک لوله

dx : فاصله تقسیمات خط لوله ، D : قطر لوله

برای بدست آوردن هد در شرایط مرزی A و B یکی از معادلات C+ یا C- را با توجه به بالادست یا پایین دست بودن‏، با شرایط مرزی در آن نقطه حل کرده و سپس برای بدست آوردن هد در نقاط میانی در هر لحظه از بسط روابط فوق بصورت زیر استفاده می نماییم:

( 5 ) C+ : HP(i) = Cp – B . QP(i)

( 6 ) C- : HP(i) = Cm + B . QP(i)

که در آن

( 7 ) Cp = H(i-1) + (B-R .|Q(i-1)|) . Q(i-1)

( 8 ) Cm = H(i+1) – (B-R . |Q(i+1)|) . Q(i+1)

بوده و خواهیم داشت:

( 9 ) HP(i) = (Cp + Cm) /2

( 10 ) QP(i) = (Cp – Cm ) / 2B

HP(i) و QP(i) به ترتیب هد و دبی در نقاط میانی می باشند.

2-  نیروگاههای آبی و اهمیت آنها:

با توجه به بحران انرژی در سالهای اخیر ، استفاده از منابع تجدیدپذیر در تولید انرژی از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشد که نیروگاههای آبی در این بین از جایگاه خاصی برخوردارند .راندمان یک نیروگاه حرارتی با سوخت فسیلی حدود 30% الی 40% می باشدکه با استفاده از سیکل ترکیبی می توان راندمان را به حدود 50% رساند. در حالیکه راندمان نیروگاههای آبی بزرگ حدود 95% و نیروگاههای کوچک حدود 90% می باشد.

ظرفیت تولید الکتریسیته توسط نیروگاههای آبی اکنون حدود 10% کل ظرفیت الکتریسیته تولید شده در کشور است که تا پنج سال آینده این ظرفیت تا 30% افزایش خواهد یافت.

قسمتهای اصلی یک نیروگاه آبی شامل Penstock، توربین، ژنراتور و Draft Tube می باشد که Penstock خط انتقال آب از مخزن به دریچه های پشت توربین (Wicketgates) بوده و سیال پس از انجام کار در توربین از طریق Draft Tube به پایین دست انتقال می یابد.

آب از سد وارد Penstock که قطر و جنس آن در محلهای مختلف متفاوت است شده و پس از عبور از شیر پروانه ای وارد محفظه حلزونی شکل (Spiralcase) شده و در آنجا بصورت چرخشی پس از عبور از بین دریچه ها (Wicketgates) با پره های توربین برخورد کرده و باعث چرخش توربین و ژنراتور شده و وارد Draft Tube می شود.

3-  آشنایی با یکی از نیروگاه‏های ‏آبی در دست اجرا:

سد و نیروگاه بر روی رودخانة کارون در جنوب غربی ایران در استان خوزستان ساخته خواهدشد.این نیروگاه دارای مشخصات زیر می‏باشد:

مخزن با مساحت 12813 کیلومتر مربع و ظرفیت 6e ×1900 مترمکعب

قدرت نصب چهار واحد توربین فرانسیس 250 مگاواتی مجموعاً با قدرت 1000 مگاوات

ارتفاع طراحی: (Rated ) 5/161متر

دبی طراحی: (Rated ) 171 مترمکعب در ثانیه

دور طراحی توربین: (Rated ) 5/187 دور در دقیقه

قطر لوله : 6 متر

قطر توربین : 5/4 متر

چنانچه بار از روی ژنراتور برداشته شود، سرعت توربین در اثر عبور آب افزایش خواهد یافت که اگر این افزایش سرعت زیاد باشد باعث تخریب پره‏ها و بوجود آمدن وضعیت بحرانی می‏شود. برای جلوگیری از افزایش سرعت توربین باید سریعا‏ً‏ دریچه‏های ورودی آب به توربین (Wicket gates ) بسته شود.

همانطور که قبلا اشاره شد سرعت بستن دریچه‏ها تاثیر مستقیم بر ایجاد پدیدة ضربة قوچ و در نتیجه افزایش فشار داخل خط لوله دارد.بنابراین باید زمان مناسب برای بستن دریچه‏ها را بگونه‏ای در نظر گرفت که افزایش سرعت توربین و افزایش فشار در خط لوله هر دو در محدودة مجاز ، واقع باشند و هزینه‏های ساخت و بالا بردن ضرایب اطمینان، متعادل باشند.

زمان بسته‏شدن دریچه‏ها دراین پروژه نیروگاه‏ آبی مطابق محاسبات انجام شده توسط شرکت سازنده توربین حدود 22 ثانیه بوده و منحنی بسته شدن دریچه‏ها. همچنین حداکثر فشار در ورودی حلزونی‏شکل حدود 195 متر و افزایش سرعت تا حدود 287 دور در دقیقه تخمین زده‏ می‏شود.

4-  معرفی نرم افزار:

این برنامة کامپیوتری که به زبان Visual Basic نوشته شده است پس از گرفتن اطلاعات اولیه‏ای نظیر مشخصات خط لوله (شامل قطر،زبری،طول‏لوله و نحوةاتصال آنها) و مشخصات شیر یا توربین به محاسبة سرعت ، هد و دبی در طول زمان مشخص شده توسط کاربر می‏پردازد.لازم به ذکر است که در این محاسبات اثر موج برگشتی نیز لحاظ شده‏است.

در این نرم افزار می‏توان اثرات ضربةقوچ را در خط لوله با توربین بررسی نمود که شرایط مرزی خاص خود را دارد:

1-4- توربین:

این حالت، کاربرد عملی در طراحی نیروگاه‏های آبی دارد.در این حالت، مشخصات توربین بعنوان ورودی وارد می‏گردد. این مشخصات شامل معادلات میزان بازشدگی دریچه‏ها(Wicket gates ) بر حسب دبی و هد و سه نقطه از منحنی‏های قدرت از Hill chart نمونه(Prototype ) می‏باشد و نقاط میانی توسط نرم افزار میان‏یابی می‏شود.

لازم به ذکر است که مشخصات توربین را می‏توان از Hillchart مدل یا Hillchart نمونه بدست آورد. با توجه به اینکه Hillchart مدل پس از سفارش توربین، توسط سازنده، ارایه می‏گردد نمی‏توان در طراحی اولیه از آن استفاده نمود. بنابراین از Hillchart نمونه (Prototype )که برای یک سرعت طراحی، در دسترس است استفاده می‏شود.

این نرم افزار پس از دریافت مشخصات Hillchart نمونه با توجه به افزایش سرعت توربین نسبت به سرعت طراحی ،مقادیر هد ، دبی و قدرت را با استفاده از روابط تشابه دینامیکی در توربین‏ها در سرعت جدید بدست می‏آورد و به این ترتیب Hillchart نمونه را در سرعت‏های جدید شبیه‏سازی می‏‏کند.

روابط تشابه دینامیکی مذکور عبارتند از:

که در آن و و به ترتیب هد ، دبی و قدرت در سرعت می‏باشند و و و بیانگر همین مشخصات در سرعت می‏باشند.

خروجی‏های برنامه شامل محاسبة هد، دبی، سرعت و میزان بسته شدن دریچه‏ها در زمان‏های مختلف و نمایش آن در جدول بوده و همچنین می‏توان این نتایج را بصورت دو بعدی یا سه بعدی در نمودار مشاهده نمود.

از دیگر قابلیت‏های این نرم افزار امکان رسم منحنی‏های سرعت و هد برای زمان‏های مختلف بسته‏شدن دریچه و در نهایت با توجه به محدوده‏های مجاز سرعت توربین و هد خط لوله، انتخاب زمان مناسب برای بستن دریچه و همچنین تعیین چگونگی تغییرات سرعت دریچه در هنگام بسته‏شدن می‏باشد.

5-  بحث و نتیجه‏گیری:

لازم به ذکر است که نتایج بدست آمده ،بر اساس اطلاعات ورودی برای بدترین شرایط در محاسبه ضربه قوچ به شرح زیر می‏باشند:

طول خط لوله : 387 متر

سرعت موج : 1300 متر بر ثانیه

سرعت آب در لوله : 3/6 متر یر ثانیه

دبی آب : 178 متر مکعب در ثانیه

ارتفاع آب پشت سد : 168 متر

ممان اینرسی اجزاء متحرک : 6250 تن بر متر مربع

قطر لوله : 6 متر

ضریب اصطکاک خط لوله : 02/0

هد برحسب متر، دبی برحسب مترمکعب بر ثانیه، سرعت بر حسب دور در دقیقه و میزان بازشدگی دریچه‏ها بر حسب درصد می‏باشند. نتایج تقریبا یکسان بوده ولی برخی ساده‏سازی‏ها در ورود اطلاعات به نرم افزار مانند یکسان فرض نمودن قطر و جنس لوله و اثر آن در محاسبة سرعت موج و ضریب اصطکاک و… باعث بروز اختلافات جزیی در نتایج بدست آمده شده‏ است.

معرفی نرم‌افزار :HiTrans

HiTrans نرم‌افزاری است که جریان‌های گذرا (میرا) را در سیستم‌های خط انتقال (خط لوله) با روش عددی حل می‌کند (مشهورترین آن ضربه قوچ است). ضربه قوچ به طور مسلم نوسانات فشاری است که درسیستم خط لوله، زمانیکه جریان به طور ناگهانی تغییر کند، ایجاد می‌شود.

مدل HiTrans در جریان‌های گذرا (میرا) معادلات دیفرانسیلی جزئی حرکت را بوسیله بکاربردن "روش مشخصه" در سیستم یک بعدی حل می‌کند.

سیستم‌های خط انتقال (خط لوله) در HiTrans تشکیل شده‌اند از:

•لوله‌ها

•گره‌ها           

سیستم‌های خط انتقال (خط لوله) در HiTrans باید از مدل زیر پیروی کنند:‌

گره‌ها می‌توانند عناصر کنترلی مثل شیر فلکه‌ها (شیرهای باز، بسته، ثابت و کنترلی)، تجهیزات ویژه (مخزن ضربه‌گیر، مخزن هوا، مخزن ضربه گیر یک طرفه،) یا فقط یک اتصال ساده بین دو لوله بدون هیچ تجهیزاتی (گره ساده) باشند.

شرایط مرزی اولیه:

شرایط مرزی اولیه باید یکی از گره‌های زیر باشد:‌

•سیستم پمپاژ

•مخزن با ارتفاع ثابت

شرایط مرزی انتهایی:

شرایط مرزی انتهایی باید شامل یکی از گره‌های زیر باشد:

•گره ساده (لوله تخلیه به اتمسفر)

•مخزن با ارتفاع ثابت

•شیر بسته

•شیر ثابت

•شیر باز

•شیر کنترل

گره‌های میانی:

گره‌های میانی برای مدل کردن در HiTrans عبارتند از:

•گره ساده (لوله تخلیه به اتمسفر)

•شیر بسته

•شیر ثابت

•شیر باز

•شیر کنترل

•تجهیز پمپ با لوله مکش

•مخزن ضربه گیر

•مخزن ضربه‌گیر یک طرفه

•مخزن هوا

•شیر کاهش فشار

پارامترهای مورد نیاز برای مدل سازی سیستم خط انتقال:

زمانیکه وارد سیستم می‌شود باید اطلاعات را به شرح ذیل وارد کنید:‌

•زمان کل شبیه‌سازی

•گام زمانی

•مینیمم تعداد از فاصله زمانی مشخص شده در محدوده لوله (مینیمم تعداد، تقسیم برای کوتاه‌ترین لوله در سیستم).

HiTrans نتایج را به چندین روش ارائه می‌کند:

نتایج گرافیکی

•بار پیزومتریک (m)، دبی (m3/s)، فشار مانومتریک (m)

•نتایج خلاصه: مقدار نهایی در هر نقطه محاسباتی

•انیمیشن (حرکت): ابزار توانمندی است که نشان می‌دهد‌ در خط لوله زمانیکه جریان تغییر می‌کند، چه اتفاقی می‌افتد.

•نمودار برای هر نقطه از خط لوله ( مقدار نسبت به زمان).

•نمودار برای هر گره مشخص( مقدار نسبت به زمان).

•تمام نتایج قابل پرینت گرفتن هستند.

نتایج عددی

•بار پیزومتریک (m)، دبی (m3/s)، فشار مانومتریک (m)

•نتایج خلاصه: مقدار نهایی در هر نقطه محاسباتی

•لیست مقادیر برای هر نقطه از خط لوله ( مقدار نسبت به زمان).

•لیست مقادیر برای هر گره مشخص ( مقدار نسبت به زمان).

•تمام نتایج قابل پرینت گرفتن هستند.

•تمام نتایج قابل انتقال دادن به یک فایل متنی برای استفاده از نرم‌افزارهایی که امکان اجرای محاسبات روی چندین ستون اعداد را برقرار کند،می باشد مثل: Excel , MS (به شکل *.CsU).

مشخصات:

شرایط مرزی:

•اولیه:

•1- پمپ 2- مخزن

•ثانویه:

•1- لوله با تخلیه آزاد

2- مخزن

3- شیرهای ثابت(باز-بسته)

4- شیرهای کنترل

درباره گام‌های محاسباتی:‌

برای شبیه‌سازی، HiTrans نیاز دارد که کاربر وارد کند زمان کل شبیه‌سازی،‌ گام‌های زمانی،‌ حداقل تعداد از فاصله زمانی که به کوچکترین بخش تقسیم شده است (مینیمم تعداد زیر بخش‌ها). اگر اطلاعات داده نشود، HiTrans به جای پارامترهای فوق مقادیر 1 , 0.1s , 19s، را پیش‌فرض قرار می‌دهد. مقدار 1 در این حالت نشان می‌دهد که لوله مورد نظر (معمولا این لوله همیشه کوچکترین طول را دارد) حداقل به دو بخش که طول هر بخش بصورت 2/طول کل = DX است تقسیم خواهد شد.

وقتی که پارامترهای محاسباتی مورد نظر به برنامه داده می‌شود، HiTrans به وسیله الگوریتمی که توسط ما توسعه یافته محاسبه می‌کند یک گام زمانی را که یک مقدار درونی برنامه نرم‌افزار می‌باشد که این مقدار باعث می‌شود که پایداری مدل تأمین شود.

بنابراین وقتی ?t را به کاربر اطلاع می‌دهد، در واقع حداکثر تعداد فاصله‌ای که به آن بخش، می‌تواند تقسیم کند را نشان می‌دهد و همچنین حداکثر خطا در سرعت موج را نشان می دهد. این خاصیت به کاربرهای با تجربه اجازه می‌دهد تا اطلاعاتی را که به عنوان ورودی برای محاسبات داده بودند، با اطلاعات جدید همسان کنند (بطور تجربی ماکزیمم خطا در این پارامتر بین 5 الی 10% بدست می‌آید. چون خطاهای کوچک در سرعت موج، تغییر قابل توجهی در مقادیر بدست آمده دبی و فشار نمی‌دهد، البته این یک ضابطه آزاد برای کاربر است).

مشخصات گره‌ها:‌

پارامترهایی را که برای هر گره وارد می‌کنیم باید به صورت زیر باشد:‌

•گره ساده: این حالت اتصال ساده‌ای بین دو بخش لوله است که بین آنها هیچ وسیله خاصی قرار نگرفته است و دو لوله می‌توانند از نظر، اندازه،‌ جنس و .... متفاوت باشند.

•شیر ثابت‌:

- ضریب افت (H = KQ2)، نمی‌تواند مقدار منفی به خود بگیرد.

-لازم به ذکر است که K بدون بعد نیست. K = S2/m5

•شیر باز:

- ضریب افت (H = KQ2) ، نمی‌تواند مقدار منفی به خود بگیرد.

- زمان باز شدن (TC)، مقدار ثابت بخود می‌گیرد.

- توان باز شدن (نما) شیرباز:

- شروع زمان باز شدن ، نمی‌تواند مقدار منفی بخود بگیرد.

-لازم به ذکر است که K بدون بعد نیست. K= S2/m5

•شیر بسته:

- ضریب افت (H = KQ2) ، نمی‌تواند مقدار منفی به خود بگیرد.

- زمان بسته شدن (TC)، مقدار ثابت بخود می‌گیرد.

- توان باز شدن (نما) شیرباز.

- شروع زمان بسته شدن، نمی‌تواند مقدار منفی بخود بگیرد.

•مخزن با ارتفاع ثابت:

-سطح آب

•سیستم پمپ:

- دبی m^3/s)) ، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- بار (m)، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- R.P.M (دور موتور) ، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- راندمان (%) ، مقدارش باید بین 0 تا 100 باشد.

- اینرسی (kgm2)

- شیر کنترل ( بلی یا خیر)

- ضریب افت (H = KQ2) ، نمی‌تواند مقدار منفی بخود بگیرد.

- سطح آب در مخزن مکش (m)

- زمانیکه پمپ خاموش می‌شود ، نمی‌تواند مقدار منفی به خود گیرد.

لازم به ذکر است که K بدون بعد نیست. K= S2/m5

•شیر کنترل:

تا 5 عدد شیر کنترل، می‌توان دو مقدار زمان و ضریب افت را وارد کرد. (کمترین تعداد شیر کنترل 2 عدد است).

- زمان (s)

- ضریب افت (H = (Q/K)^2)

هر دو پارامتر مقدار مثبت به خود می‌گیرد و لازم به ذکر است که K بدون بعد نیست.

k = S2/m5

•مخزن هوا:

- حجم اولیه هوا (m3)

- مقطع عرضی (m2) ، نمی‌تواند مقدار منفی به خود بگیرد.

- شاخص چند وجهی (تغییر شکل)

- سطح اولیه آب در مخزن (m) ، این مقدار باید مطلق باشد.

- ضریب افت ورودی (H = KQ2) ، مقدار مثبت به خود می‌گیرد.

- ضریب افت خروجی (H = KQ2) ، مقدار مثبت به خود می‌گیرد.

لازم به ذکر است که ‌K بدون بعد نیست. K= S2/m5

•مخزن ضربه‌گیر یک طرفه:

- مقطع عرضی (m2) ، مقدار مثبت بخود می‌‌گیرد.

- ضریب افت (H = KQ2) ، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- سطح اولیه آب (m)

لازم به ذکر است که ‌K بدون بعد نیست. K= S2/m5

•شیر کاهش فشار:

- روزنه فشار (M.C.a)

- ضریب افت (H = KQ2) ، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

لازم به ذکر است که ‌K بدون بعد نیست. K= S2/m5

•مخزن ضربه گیر:

- مقطع عرضی (m2)، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- ضریب افت ورودی (H = KQ2) ، مقدار مثبت به خود می‌گیرد.

- ضریب افت خروجی (H = KQ2) ، مقدار مثبت به خود می‌گیرد.

لازم به ذکر است که ‌K بدون بعد نیست. K= S2/m5

•پمپ:

- دبی (m3/s) ، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- بار (m) ، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- R.P.M (دور موتور)، مقدار مثبت بخود می‌گیرد.

- راندمان (%) ، مقدارش باید بین 0 تا 100 باشد.

- اینرسی (kgm2)

- شیر کنترل ( بلی یا خیر)

- ضریب افت (H = KQ2) ، نمی‌تواند مقدار منفی بخود بگیرد.

- سطح آب در مخزن مکش (m)

- زمانیکه پمپ خاموش می‌شود ، نمی‌تواند مقدار منفی به خود گیرد.

لازم به ذکر است که K بدون بعد نیستK = S2/m5

نکاتی در مورد مدلسازی:

زمانیکه مخزن هوا و مخزن ضربه‌گیر مدل می‌شود‏، HiTrans فرض می‌کند که:

•این تجهیزات نزدیک نقطه اتصال با لوله قرار گرفته‌اند، بنابراین اثر اینرسی کاهش پیدا می‌کند.

•در سطح اتصال بین تجهیزات و سیستم خطوط لوله به اندازه کافی اطیمنان به مرتب بودن اتصال بین این تجهیزات و خط لوله است.

تجهیزات بازرسی تله های بخار و نرم افزارها:

از میان سازندگان تله های بخار برخی شرکت ها اقدام به ساخت تجهیزات بازرسی تله های بخار کردهاند تا به بازرسان تله ها کمک کنند. شرکت Spirax Sarco برای بررسی تله های بخار دستگاه Spiratec را ارائه نموده است که دو مدل قابل حمل و ثابت دارد . البته برای استفاده از آن لازم است در جلوی تله بخار یک سنسور نصب شود .

شرکت Gestra دستگاه VKP -30 را برای کنترل و ارزیابی و ثبت داده های مربوط به تله های بخار ارائه کرده است. دستگاه قابل حمل است و پس از بازرسی، گزارشی در مورد تله های نیازمند به تعمیر و همینطور تاریخچه ای از بازرسی های گذشته را ارائه می نماید.

شرکت Trapman دستگاه TLV را برای آنالیز و بررسی تله های بخار ارائه کرده است. اطلاعات بیش از 3000 تله بخار مختلف برای آنالیز در حافظه دستگاه وجود دارد.

نرم افزار Steam Work Pro محصول شرکت Conserve-It Software یک برنامه مناسب برای حفط و نگهداری اطلاعات تله های بخار است. نرم افزار Trap Base XP محصول شرکت Field Data Specialists یک نرم افزار جامع و کامل برای ثبت و ضبط و آنالیز داده ها است.

نرم افزار Trap Master محصول شرکت Yarway نیز یک نرم افزار مناسب برای این منظور است.

 

 


 
 
ضربه قوج ٢-١
نویسنده : سعید میرزایی - ساعت ٧:٠٥ ‎ب.ظ روز ۱۳۸۸/٥/۱
 

تله بخارها روشی برای جلوگیری ازضربه قوچ:

هدف از تله بخار در سیستم های بخار بیرون کردن آبی است که در داخل وسایل مصرف کننده حرارت یا خطوط لوله تقطیر می شود. تله بخار اجازه نمی دهد از آن بخار عبور کند اما آب عبور می کند، محل نصب تله بخارها بعد از هر مرحله تبادل حرارت مانند بعد از مبدل، کنوکتور و نیز در پائین اغلب رایزرها و انتهای لوله اصلی بخار می باشد.

در مورد کار با تله های بخار، یک نکته بسیار مهم وجود دارد و آن این است که اولین گام برای اجتناب از مشکلات ایجاد شده توسط این تجهیزات، انتخاب مناسب و نصب صحیح آن ها می باشد. اگر با این تجهیزات به ظاهر ساده ولی در عین حال بسیار مهم مشکلی دارید، می توانید از خطوط راهنمای ارائه شده در این نوشتار برای تشخیص و رفع عیب آن ها استفاده نمایید. وظیفه ی تله بخار، زدایش کندانسه، هوا و دی اکسید کربن از سیستم لوله کشی به محض تجمع این گازها و با حداقل اتلاف بخار است. زمانی که بخار، گرمای نهان ارزشمند خود را آزاد می کند و چگالیده می شود، این کندانسه داغ باید بلافاصله از سیستم جدا شود تا از بروز پدیده ی ضربه قوچ جلوگیری گردد. وجود هوا در سیستم بخار، بخشی از حجم سیستم را که قاعدتاً باید توسط بخار اشغال شود به خود اختصاص می دهد. دمای مخلوط هوا-بخار، به دمایی کمتر از دمای بخار خالص افت می کند. هوا، یک عایق است که به سطح لوله و تجهیزات چسبیده و باعث کند و غیر یکنواخت شدن فرآیند انتقال حرارت می گردد. در صورتی که دی اکسید کربن حضور داشته باشد، بخار موجود در سیستم، دی اکسید کربن را به دیواره های سطح انتقال حرارت رانده و بدین ترتیب، انتقال حرارت کاهش می یابد. دی اکسید کربن همچنین می تواند در کندانسه به صورت محلول در آمده و تولید اسید کربنیک نماید که باعث خوردگی در لوله ها و تجهیزات می گردد.

انواع تله بخارها جهت جلوگیری از ضربه قوچ:

1)      تله های شناور

2)      تله نوع سطل باز

3)      تله های سطل وارانه

4)      تله ترمودینامیکی

5)      تله ترموستاتیک انبساط فلزی

6)      تله ترموستاتیکی فشار متعادل

7)      تله دو فلزی (بی متال)

هنگام استفاده از بخار به عنوان ناقل گرما در سیستمهای مختلف برای اطمینان از این که تمامی بخار توسط چگالش تبدیل به آب میشود باید از تله بخار استفاده کرد وتله بخارها بخار را در درون سیستم نگاه میدارند تا زمانی که حرارت خود را آزاد کرده وبه آب تبدیل شود.

کندانسه زمانی بوجود میآید که بخار پرفشار داغ با جداره های سردتر لوله تماس یافته وکاهش دما به حدی باشد که موجب چگالش یا تغییر حالت از گاز به مایع شود. سیستم تله بخار بگونه ای است که تنها به آب کندانسه اجازه برگشت به سمت دیگ را می دهند.وجود کندانسه در خطوط بخار مشکلات زیادی مانند خورده شدن بیش از حد شیرها و اتصالات سوراخ شدن جداره های لوله ها و زانویی ها و ارتعاش خط لوله را بوجود می آورد. تله بخارها همچنین هوا وسایر گازهای چگالیده نشده را تخلیه می کنند. هوا یا سایر گازها انتقال حرارت در سیستم را کاهش داده و منجر به خوردگی داخل سیستم می شوند.

تله بخارها به سه گروه عمده تله های ترموستاتیک، مکانیکی و جنبشی تقسیم می شوند. تله های ترموستاتیک دارای یک عضو دو فلزی یا فانوسه ای می باشند. که کندانسه فوق سرد وبخار را تشخیص داده و در صورت وجود کندانسه یک شیر را باز میکنند. تله بخار ترموستاتیک دو فلزی از یک عضو فلزی که برای این کاربرد دارای ضریب انبساط مناسبی باشد استفاده میکند. تله بخارهای ترموستاتیک فانوسه ای از یک سیال با نقطه جوش پایین تر از آب استفاده می کنند که می تواند ضمن منقبض و منبسط شدن دریچه تخلیه را باز وبسته نماید. این نوع تله ها معمولا در کاربردهای با فشار بالا و در جایی که ذخیره مقداری کندانسه مجاز باشد استفاده می شود. نحوه کار تله های مکانیکی بر اساس نیروی غوطه وری واختلاف بین چگالی بخار وکندانسه می باشد. تله های شناوری وترموستاتیکی سطلی وسطلی معکوس سه نوع عموده تله های مکانیکی می باشند. این نوع تله ها کندانسه را در دمایی نزدیک به دمای اشباع بخار تخلیه می کنند. تله های شناوری وترموستاتیکی ترکیبی از تله های شناوری و ترموستاتیکی فانوسه ای می باشند. این نوع تله ها برای ظرفیت های بالا در فرایندهای بخار کم فشار و همچنین کاربردهای HVAC مناسب هستند.این تله ها تا فشارهای 200 psi یا بیشتر موجود می باشند. ولی در فشارهای بالاتر مستعد پدیده ضربه قوچ می باشند. تله های سطلی و سطلی معکوس برای باز وبسته کردن دریچه تخلیه از نیروی غوطه وری استفاده میکنند. سوراخ تخلیه معمولا در بالا قرار دارد. تا احتمال مسدود شدن آن کاهش یابد. تله های جنبشی بر اساس اختلاف خصوصیات جریان های بخار وکندانسه عمل میکنند. تله های ترمو دینامیک یا دیسکی ضربه ای یا پیستونی و اوریفیس دار سه نوع عمده تله های جنبشی می باشند. تله های ترمودینامیک یا دیسکی دارای یک عضو متحرک هستند. این عضو یک دیسک است که برای باز کردن دریچه خروجی نشیمنگاه خود را بالا می برد. این نوع تله ها برای سیستمهای بخار پرفشار بسیار مناسب میباشند. تله های ضربه ای یا پیستونی شیر تخلیه خود را بر اساس فشار باز وبسته میکنند. این نوع تله ها بدلیل کوچک بودن منفذ تخلیه ممکن است مسدود شوند و یا گیر کنند. تله های اوریفیسی هیچ عضو متحرکی ندارند و بر اساس اختلاف چگالی کندانسه را به طور مدام تخلیه می کنند. این نوع تله ها تحت شرایط ثابت بار و فشار مانند لوله اصلی بخار بهترین عملکرد را دارند.

مهمترین راه کاهش اتلاف بخار تداوم یک برنامه دوره ای برای بازبینی و تعمیر تله بخار می باشد. هزینه های سالانه تعمیر و یا تعویض قطعات یا خود تله ها در مقایسه با هزینه ناشی از اتلاف بخار بسیار ناچیز است. برنامه آزمایش وبازرسی تله بخار بسته به نوع تله میتواند از هر یک از موارد زیر تشکیل شده باشد.

بازبینی این که انتخاب نوع تله با محل کاربرد تناسب دارد .و همچنین سایز وجزییات لوله کشی بررسی شود.

دوره های بازرسی معمول برای کاربردهای مختلف از 6 ماه برای تله های اصلی بخار تا یک سال برای تله های سیستم گرمایش تغییر میکند .همچنین توجه کنید که در یک برنامه نگهداری تله های بخار باید مشخصات کامل تله مانند محل قرار گیری سایز ظرفیت تولید کننده وشماره مدل ونوع کاربرد آن درج شود.

دوره های بازرسی معمول برای کاربردهای مختلف از 6 ماه برای تله های اصلی بخار تا یک سال برای تله های سیستم گرمایش تغییر میکند .همچنین توجه کنید که در یک برنامه نگهداری تله های بخار باید مشخصات کامل تله مانند محل قرار گیری سایز ظرفیت تولید کننده وشماره مدل ونوع کاربرد آن درج شود.

باز هم از تله بخارتجهیزات بسیار متفاوتی در زندگی روزمره ما وجود دارد که با بخار کار می کنند. این حوزه از یک خشکشویی فقط با 5 تله بخار تا یک پالایشگاه با تعداد هزاران تله را شامل شود. متناسب با اندازه تأسیسات، اثر تله های بخار خراب بر فرآیند میتواند خطرناک و زیا ن آور باشد.

تله های بخاری که پس از خراب شدن بسته مانده اند، مبدل حرارتی را دچار آب گرفتگی نموده و فر آیند را به حال توقف در می آورند. تله های بخاری که پس از خراب شدن باز مانده اند نه تنها باعث اتلاف بخار پر فشار به قیمت گزافی می شوند بلکه بیشتر اوقات فشار موثر بخار را در دستگاه های مصرف کننده کاهش میدهد و ضمن پایین آوردن دمای فرآیند، نتایج زیا ن آوری را به بار میآورند.

بنابراین، تله های بخاری که درست کار نمی کنند کارایی فر آیند را کاهش میدهند و هزینه تولید را بالا می برند. برای جلوگیری از این اتلاف و کارکرد مناسب دستگاه های مصرف کننده بخار لازم است که تله های بخار در بهترین شرایط از نظر کارکرد باشند و بازرسی تله های بخار برای دستیابی به این امر ضروری است.

در ضمن تعمیر و نگهداری تله های بخار یکی از راه های ارزان و ساده صرفه جویی در مصرف انرژی است.

نتایج یک مطالعه در 93 شرکت صنعتی عمده ژاپن شامل پالایشگاه، صنایع شیمیایی، تولید نیرو و فولاد نشان میدهد که قریب30درصد تله های بخار در حال کار خراب هستند.

وظایف تله های بخار به طور کلی عبارتند از:

تخلیه کندانس به محض شکل گیری

ممانعت از خروج بخار

تخلیه هوا و سایر گازهای غیرقابل چگالش

خرابی تله های بخارتله هایی که پس از نصب صحیح نتوانند و ظایفی را که در بالا بدان اشاره شد به درستی انجام دهند، خراب هستند و خرابی این تله ها به شرح زیر است:

·         باز بودن تله های بخار

·         نشتی تله بخار

·         خروج بخار از تله بخار (تله بخار کاملا باز است)

·         بسته بودن تله های بخار

دلایل کارکرد نامناسب تله های بخار:

عواملی که باعث کارکرد نامناسب تله های بخار می شوند متنوع بوده و همچنین بستگی به نوع تله بخار نیز دارند. برخی به علت خرابی خود تله می باشند و برخی به علت نصب نوع نامناسبی از تله یا وضعیت نامناسب نصب آن است. عواملی که باعث کارکرد نامناسب تله های بخار میشوند عبارتند از:

- سایش سطح آب بندی کننده تله به وسیله بخار، آب و ذرات موجود در کندانس و همچنین به خاطر کارکرد؛

- محدودیت حرکت اجزای شیر به واسطه خوردگی یا جرم گرفتگی؛

- بسته نشدن کامل شیر به خاطر آشغال یا جرمهایی که در اثر خوردگی بین شیر و نشیمنگاه آن قرار گرفته اند؛

- نامیزانی سطوح آب بندی (شیر و نشیمنگاه ) به خاطر ضربه قوچ، انجماد یا نصب نامناسب قطعات تعویض شده؛

- پارگی یا تغییر شکل شناور یا فانوسی تله ترموستاتیک به وسیله انجماد، ضربه قوچ یا خوردگی، یا در تله های سطلی معکوس، نبود آب در داخل تله باعث می شود تا تله کاملاً باز باشد؛

در تله های ترمودینامیک دیسکی، کمبود آب به منظور آب بندی ورودی تله بخار، باعث می شود که دیسک تله پی در پی نوسان کند.

دو عامل اول اغلب در مورد هر تله ای که زمان زیادی از کارکرد آن می گذرد اتفاق می افتد عامل سوم در برخی از انواع تله ها محتمل است، به خصوص هنگامی که تصفیه آب ناقص، باعث خوردگی در سیستم شود. چهار عامل آخر اغلب به واسطه نصب نادرست یا انتخاب نوع نامناسبی از تله رخ می دهد.

بازرسی تله های بخار:

برای بازرسی تله های بخار لازم است تا مقدماتی برای این کار مهیا شود این عوامل عبارتند از:

1)      افرادی که به بررسی تله های بخار خواهند پرداخت، لازم است که کاملاً در مورد انواع مختلف تله های بخار و اصول عملکرد و ویژگی های هر یک ا ز انواع تله های بخار و دستگاه های که به منظور بررسی تله های بخار به کار گرفته می شوند، به طور کامل آموزش دیده باشند و در ضمن به این کار علاقه مند باشند.

2)      قبل از انجام هر کاری، لازم است تا نقشه آن موقعیت همراه با مناطق مختلف کارخانه با یک کد مشخصه تهیه شود، این کار به منظور کمک به بازرس در تعیین مکان تله های بخار است.

3)      برای هر منطقه یک سری کد تعریف شود. بازرس باید محل تمام تله های بخار را در نقشه محوطه تعیین کند و به هر تله برچسب با شماره مخصوص تله را بزند که پیشوند این شماره کد منطقه تعیین شده باشد.

عوامل مؤثر در تعیین تعداد دفعات بازرسی سالیانه عبارتند از:

الف- نوع تله نصب شده: تله های سطلی معکوس و تله های شناور تله هایی قابل اعتماد هستند. در حالت کارکرد عادی، این تله ها ممکن است بدون مشکل، چندین سال متوالی کار کنند.  تله های دیسکی ترمودینامیکی کمتر از سایرانواع تله ها قابل اعتماد هستند و ممکن است تنها ظرف چند ماه مصرف بخار این تله ها افزایش یابند.

ب - تعداد تله های سیستم :هر چه تعداد تله ها در سیستم بیشتر باشد ، این احتمال که تعداد بیشتری تله های بخار در یک دوره زمانی معین دچار نشتی شوند، افزایش مییابد.

ج - ظرفیت تله: ظرفیت تله بستگی به سایز اوریفیس و اختلاف فشار دو طرف آن دارد . هر دوی این عوامل تعیین کننده مقدار اتلاف بخار در زمان خرابی تله است . از این رو به بازرسی تله های بزرگتر باید اهمیت بیش تری داده شود. زیرا در صورت خرابی این نوع تله ها، مقادیر زیادی انرژی تلف می شود.

د- در دسترس بودن کارکنان: بررسی بین هزینه بخار اتلافی و هزینه کارکنان برای بازرسی تله های بخار ، یکی از عوامل تعیین کننده می باشد.

ه - دردسترس بودن تله های بخار:یکی از عوامل مؤثر در هزینه کارکنان موقعیت و وضعیتی است که تله بخار در آن محل نصب شده است. برای مثال تله در مکان های مرتفع یا پر خطری نصب شده است.

و- فشار بخار:فشار بخار یکی از عوامل تعیین کننده در تعداد دفعات بازرسی است ؛ زیرا با افزایش فشار بخار اتلاف از تله های خراب و احتمال خرابی آنها افزایش می یابد.

ز- کاربرد تله بخار:وظیفه تله بخار نیز به عنوان یک عامل تعیین کننده در تعداد دفعات بازرسی در سال است . در یک برنامه جامع تعمیر و نگهداری باید کاربرد و وظیفه تله بخار دقیقاً مشخص شود و تعیین گردد که خرابی این تله ها چه پیامدهایی را خواهد داشت و سپس با توجه به اهمیت آن تعداد دفعات بازرسی در سال مشخص شود.

4)      برای بررسی کارکرد تله ها نیاز به یک لیست بازرسی است تا فرد را در انجام این کار کمک نماید . این لیست باید شامل موارد زیر باشد:

·          شماره منطقه؛

·          شماره تله؛

·          نام سازنده؛

·          شماره مدل(فنی)؛

·          نوع تله بخار: (مکانیکی، ترموستاتیکی، ترمودینامیکی)؛

·          مکان تله نسبت دستگاه: (بالا، پایین)؛

·         )کاربرد Tracing : (تخلیه خط اصلی بخار، تخلیه دستگاه فرآیند، تخلیه خط , تخلیه دستگاه گرمایش)؛

·         (اولویت): (بسیار مهم، مهم، عادی، فرعی)؛

·          مکان تله از لحاظ ارتفاعی: (بالا، پایین)؛

·          مکان تله نسبت به واحد: (داخل، خارج)؛

·         وضعیت کندانس از لحاظ بازیابی: (دارد، ندارد)؛

·         حالت کارکرد تله بخار(پیوسته، ناپیوسته)؛

·          فشار خط ورودی؛

·          فشار خط برگشت کندانس؛

·          دمای کارکرد تله؛

·          نوع و اندازه اتصال؛

·          زمان نصب؛

·          وجود صافی در ورودی تله بخار؛

·          تاریخ بازرسی بعدی؛

·          ملاحظات

·         مدارک سازنده تله های بخار موجود در واحد صنعتی و سایر مدارک لازم تهیه شود.

·         با توجه به مدارک سازنده تله بخار ، بررسی شود که آیا از لحاظ نوع و اندازه، تله مناسبی انتخاب شده و همچنین توصیه های لازم در مورد نصب صحیح تله در نظر گرفته شده است. چه بسا، تله بخار از لحاظ نوع، اندازه و سایر عوامل به درستی انتخاب شده باشد ، اما نصب به طریق نادرست ، باعث شود که یک تله سالم کارکرد نامناسب پیدا کند.

روشهای بررسی کارکرد تله های بخار:

بررسی کارکرد تله های بخار در حال کار بطور عمده به چهار طریق زیر صورت می پذیرد(تست تله بخار):

1) روشهای بصری:

در این روش شخص با مشاهده تخلیه تله بخار، صحت کارکرد تله بخار را ارزیابی می نماید. برای این منظور اگر مشاهده کندانس خروجی به علت متصل بودن خروجی تله به خط کندانس میسر نباشد، ممکن است یک شیر بلافاصله بعد از تله قبل از شیر قطع خروجی نصب شود که شخص با باز کردن آن و مشاهده چگونگی تخلیه کندانس، کارکرد تله را بررسی نماید. روش دیگر این است که در خروجی تله، یک شیشه رؤیت نصب شود تا خروجی تله بخار قابل رؤیت باشد و در روش بصری، ارزیاب (اپراتور) با باز نمودن شیر تخلیه بعد از تله بخار ، مشاهده می کند که بخار آب از آن خارج می شود یا آب مقطـر. در صورتـی که بخـار آب از شیــر تخلیه خارج شد، بیانگر معیوب بودن تلـه بخــار می باشد. روش بصری با نصب شیشه نمایش ( Sight glass ) و شیر یکطرفه (Check valve ) نیز قابل اجرا است که دراین حالت یک نمایش تصویری از جریان ارائه می شود. به هر حال نیاز است شیشه نمایش پس از مدتی تعویض گردد.

این روش برای بررسی تله های بخاری که کارکرد سیکلی باز و بسته دارند مانند تله های سطلی معکوس و تله های ترمودینامیک مناسب می باشد.

2) روشهای حرارتی:

این روش ها عموماً بر اساس اختلاف درجه حرارت در بالا دست و پایین دست تله های بخار کار می کنند. این روش ها عبارتند از روش های پایرومتری، ابزارهای نشانگر مادون قرمز، نوارهای حرارتی (که به دور تله پیچیده می شوند و در صورت افزایش دما رنگشان تغییر می کند) و چسب های حرارتی که در دماهای خاصی ذوب می شوند. عیب این روش این است که یافتن تله های بخاری که به صورت باز خراب شده اند با این روش مشکل است.

3)  روشهای اکوستیک (صوتی):

در این روش شخص با گوش کردن صدای تله بخار پی به وضعیت کارکرد تله می برد. این کار به رو شهای مختلفی از جمله توسط گوشی های پزشکی، پیچ گوشتی، گوشی های مکانیکی و دستگاه های اولتراسونیک صورت می گیرد.

وسایل ایده آل، وسایلی هستند که با وجود سر و صدای زیاد واحد ، صدای عملیات تله بخار را با دقت تشخیص می دهند، به همین جهت به کاربر اجازه می دهند تا به عملیات دقیق تله های بخار گوش دهد. این دستگاهها شامل مبدلهای صوتی (Transducer) هستند که به یک میله فلزی متصل می باشند که این میله فلزی بعنوان راهنمای انتقال صوت عمل نموده و به قسمت پایین دستی تله بخار ( بعد از تله بخار) متصل می شود تا شرایط کارکرد آن را، از جمله حرکات مکانیکی، جریان آب مقطر و یا بخار آب را تعیین نمایند. اغلب آشکارسازهای صوتی (Ultrasonic detectors) سیگنالهای دریافتی از تله بخار را تقویت کرده و به محدوده قابل شنیدن تبدیل می نمایند تا از طریق گوشی (Headphone) شنیده یا از طریق اندازه گیرها سنجیده شوند.

گذر بخار از لوله ها تولید صدایی شبیه به ”هیس“ می کند، اما گذر کندانس از لوله، صدای شبیه به شرشر دارد. دستگاه های اولتراسونیک برای اینکار بهترین انتخاب می باشند زیرا قابلیت حذف سایر سر و صداهای محیط را دارند .این روش برای بررسی کارکرد تله های بخاری که کارکرد سیکلی باز و بسته دارند مناسب است و برای بررسی کارکرد تله های بخاری که به طور پیوسته کار می کنند، مانند تله های شناور، لازم است دستگاه اولتراسونیک طوری کالیبره شود تا صداهای مزاحم حذف شو ند و اگر در کنار این تله بخار، تله های دیگری نیز موجود است، لازم است حین بررسی کارکرد آنها به طور موقت متوقف شود.

کلیه این روشها نشانه ای از جریان را نشان می دهند ولی وقتی شرایط سیستم تغییر کرد درصـد خطا بالاپ می رود. مثلا" سروصدای محیط از جمله شرایطی است که باعث کاهش دقت تست شنوایی تله بخار می شود. نوع مدرن میله های صوتی، تست اولتراسونیک می باشد این تست اثر ماوراصوتی که توسط نشتی تله بخار به وجــود می آید را تشخیص می دهد. متاسفانه  این تست قادر نیست  نوع  بخار اعم از Flash steam  یا بخار جریان اصلی را تشخیص دهد.

عدم عملکرد درست و دقیق تجهیزات ذکرشده در بالا باعث ایجاد یک روش پیشرفته در تست تله های بخار شده است.

4) روش هدایت حرارتی:

جدیدترین تکنولوژی در بازرسی تله های بخار، روش هدایت الکتریکی است. از آن جا که آب ماده هادی الکتریسیته است و بخار ضریب هدایت الکتریکی بالایی ندارد، با توجه به این اختلاف، در مورد حضور یا عدم حضور کندانس، با توجه به مقاومت حاصل می توان اظهار نظر نمود. برای این منظور از یک سنسور استفاده می شود. این سنسور در محفظه ای قبل از تله بخار نصب شده است و در هنگام کارکرد عادی تله بخار پر از کندانس است. هنگامی که تله بخار نشتی دارد یا کاملا باز است، سطح کندانس درون محفظه افت میکند و سنسور در معرض بخار قرار می گیرد و سیگنال الکتریکی از دستگاه اندازه گیری قطع می شود و خرابی تله نشان داده می شود. این سیستم با هر نوع تله ای و ساخت هر نوع سازنده ای کار می کند. در مدلهای جدید این سنسور، از یک المان اندازه گیر دما استفاده شده است تا خرابی تله را در مواقعی که به صورت بسته خراب شده است، نشان دهد، و روش دیگر اینکه بستگی به تغییرات دمای بالادستی ( Up-stream ) و پایین دستی (Down-stream) تله بخار دارد. این روش با استفاده از دستگاه پایرومیتر (Pyrometer)، دستگاه مادون قرمز (Infrared)، نوار گرمایی (Heat band) (نوار گرمایی در اطراف تله بخار پیچیده می شود که با افزایش دما در اثر عبور بخار آب ، تغییر رنگ می دهد)  و چسب های گرمایی (Heat sticks) (چسب های گرمایی در دمای بالا ذوب می گردند) انجام  می گردد، و در روش دیگر بوسیله یک سنسور که در داخل تله بخار نصب می شود انجام می شود، این سنسور می تواند وضعیت فیزیکـی سیـال عامـل را توسـط "رسانندگی " تشخیص دهد. عملکرد این سنسور بوسیلـه Flash steam  مختل نمی شود. نتیجه این تست دقیق است و نیاز به تفسیر ندارد. دیده بانی این تست می تواند در محل، از راه دور، دستی و یا اتوماتیک انجام شود. در این روش خرابی ها سریعاً تشخیص داده می شود، بنابراین تلفات کاهش  می یابد.

 نصب یک ترموکوپل یکپارچه در محفظه سنسور می تواند در تشخیص و پیش بینی انسداد تله بخار به خصوص در فرآیندهای هیدروکربنی و فرآیند هایی که می بایستی به طور پیوسته انجام شود کمک نماید. برای مصرف کنندگانی که ترجیح می دهند از تله های بخار بدون سنسور یکپارچه استفاده نمایند (یا برای کاربردهای بزرگتر که نیاز به تله های بزرگتر دارند )، سنسورها در محفظه های  سنسور مجزاء  قرار گرفته  و  نصب  می شوند.

روش دمایی - صوتی

در این روش از یک دستگاه حساس که توانایی حس کردن دما و تشخیص صدا را دارد استفاده می کنند که این دستگاه توسط یک نرم افزار به یک سیستم کامپیوتری متصل شده است این سیستم شامل یک دو بخش سخت افزاری ونرم افزاری است.

روش کار به این صورت است که اطلاعات تله های بخار به صورت یک بانک اطلاعاتی در آمده و توسط نرم افزار سیستم به دستگاه سخت افزاری داده می شود، توسط دستگاه به محل تله های بخار مراجعه و طی 15 ثانیه عملکرد تله بخار کنترل و در حافظه دستگاه ذخیره می گردد. سپس اطلاعات جمع آوری شده به دوباره به نرم افزار انتقال می یابند و نرم افزار این اطلاعات را تجزیه و تحلیل می کند و در نهایت عملکرد هر کدام از تله های بخار به تنهایی و در کل سیستم و اتلاف انرژی و سرمایه به صورت کاملا واضح و پیشرفته در اختیار مطالعه کننده قرار می گیرد.

نتیجه گیری

ایجاد یک برنامه مدون و جامع برای تعمیر و نگهداری تله های بخار امکان صرفه جویی و استفاده مؤثر ازشبکه بخار را برای صنایع مختلف فراهم می آورد. با رشد تکنولوژی امکان استفاده از روش ها یا دستگاه های ویژه برای این کار فراهم شده است و همچنین امکانات و نرم افزارهای ویژه برای ثبت و نگهداری و آنالیز اطلاعات تله های بخار شبکه، این امکان را به واحدهای مسئول میدهد تا با آنالیز آماری این اطلاعات،گزارش ها و هزینه های اتلاف بخار، اقدام به برنامه ریزیهای تعمیر و نگهداری کنند و راندمان بخش انتقال و مصرف بخار رادر حد مطلوبی حفظ نماید.

در قسمت بعد به معرفی برخی نرم افزارهای کاربردی در پدیده ضربه آبی (ضربه قوچ) خواهیم پرداخت.